RỐI LOẠN HÔ HẤP LIÊN QUAN GIẤC NGỦ

Khi bạn ngủ không đủ, ngủ không ngon hoặc bị rối loạn giấc ngủ kéo dài, cơ thể không chỉ đơn thuần bị mệt mỏi. Nhiều hệ thống sinh học sẽ bị xáo trộn, đặc biệt là các cơ chế ảnh hưởng trực tiếp đến tim và mạch máu.

Ngưng thở khi ngủ do tắc nghẽn (Obstructive Sleep Apnea – OSA) là một rối loạn giấc ngủ thường gặp, đặc trưng bởi hiện tượng tắc nghẽn đường thở trên lặp đi lặp lại trong lúc ngủ, dẫn đến gián đoạn hô hấp, giảm oxy máu và rối loạn cấu trúc giấc ngủ. Theo thống kê của American Academy of Sleep Medicine (AASM), OSA ảnh hưởng đến khoảng 10–30% dân số trưởng thành, trong đó nam giới trung niên, người thừa cân và bệnh nhân có các bệnh lý nền như tăng huyết áp, đái tháo đường, là nhóm nguy cơ cao nhất.

Rối loạn giấc ngủ là một nhóm bệnh lý đa dạng và thường gặp. Các rối loạn này ảnh hưởng sâu rộng đến sức khỏe thể chất, sức khỏe tinh thần và chất lượng cuộc sống của người bệnh. Để hỗ trợ chẩn đoán chính xác và điều trị hiệu quả, Hội Y học Giấc ngủ Hoa Kỳ (AASM) đã xây dựng hệ thống Phân loại Quốc tế về Rối loạn Giấc ngủ phiên bản thứ ba (ICSD-3), hiện được sử dụng rộng rãi như một chuẩn phân loại trong y học giấc ngủ. Bài viết này trình bày các nhóm rối loạn giấc ngủ chính theo ICSD-3, đồng thời cung cấp kiến thức nền tảng giúp người bệnh hiểu rõ hơn về tình trạng của mình. [1],[2]

Máy thở áp lực dương liên tục (Continuous Positive Airway Pressure) là cứu cánh cho nhiều người bị chứng ngưng thở khi ngủ và các rối loạn giấc ngủ liên quan khác. Những thiết bị này đã thay đổi cách quản lý chứng ngưng thở khi ngủ, cung cấp cho bệnh nhân một phương pháp điều trị không xâm lấn giúp cải thiện chất lượng cuộc sống đáng kể. Trong bài viết này, Chuyên gia giấc ngủ sẽ giúp bạn hiểu rõ vì sao những thiết bị này lại quan trọng đến vậy.

Thang đo độ buồn ngủ Epworth (ESS) là một bảng câu hỏi đơn giản, tự thực hiện được thiết kế để đo lường mức độ buồn ngủ ban ngày của một người. Được phát triển bởi Tiến sĩ Murray Johns vào năm 1990, ESS được sử dụng rộng rãi trong các bối cảnh lâm sàng và nghiên cứu để sàng lọc các rối loạn giấc ngủ, đặc biệt là những rối loạn gây buồn ngủ quá mức vào ban ngày (EDS) như ngưng thở khi ngủ do tắc nghẽn (OSA), chứng ngủ rũ và chứng buồn ngủ vô căn. Bài viết này khám phá sự phát triển, chức năng, ứng dụng và nghiên cứu xung quanh ESS, làm nổi bật tầm quan trọng của nó trong lĩnh vực y học giấc ngủ.

Ngưng thở khi ngủ do tắc nghẽn (OSA) là một rối loạn giấc ngủ phổ biến được đặc trưng bởi các đợt tắc nghẽn một phần hoặc hoàn toàn của đường thở trên trong khi ngủ, dẫn đến giấc ngủ bị gián đoạn và giảm oxy trong máu. OSA liên quan đến nhiều rủi ro sức khỏe nghiêm trọng, bao gồm các bệnh tim mạch, tiểu đường và tăng nguy cơ tử vong. Việc phát hiện sớm và điều trị là rất quan trọng, tuy nhiên chẩn đoán OSA thường đòi hỏi phải thực hiện đa ký giấc ngủ qua đêm (PSG), một quy trình tốn kém và đòi hỏi nhiều tài nguyên. Bảng câu hỏi STOP-BANG là một công cụ sàng lọc phổ biến được thiết kế để xác định những người có nguy cơ OSA một cách hiệu quả. Bài viết này sẽ khám phá thang đo STOP-BANG, các thành phần của nó, ứng dụng trong thực hành lâm sàng và các kết quả nghiên cứu liên quan.