Ngưng thở khi ngủ do tắc nghẽn (Obstructive Sleep Apnea – OSA) là một rối loạn hô hấp mạn tính phổ biến xảy ra trong khi ngủ ở người trưởng thành, đặc trưng bởi các đợt xẹp một phần hoặc hoàn toàn đường thở trên lặp đi lặp lại trong lúc ngủ. Những đợt này dẫn đến giảm oxy máu từng lúc, làm giấc ngủ bị phân mảnh vì các lần thức giấc ngắn, đồng thời kích hoạt hệ thần kinh giao cảm. Nếu kéo dài, OSA có thể liên quan đến nhiều hậu quả tim mạch, chuyển hóa và thần kinh.
Các rối loạn hô hấp liên quan giấc ngủ là một nhóm bệnh lý dị hợp đặc trưng bởi các kiểu thở bất thường hoặc thông khí không đầy đủ trong khi ngủ.
Ngủ rũ là rối loạn sinh lý–thần kinh phức tạp với cơ chế bệnh sinh chủ yếu do thiếu hụt hypocretin mạn tính và cơ chế tự miễn tiềm ẩn.
Bài viết vừa đăng
Kích Thích Dây Thần Kinh Hạ Thiệt (HNS) Trong Điều Trị Ngưng Thở Khi Ngủ Do Tắc Nghẽn (OSA)
Kích thích dây thần kinh hạ thiệt (HNS) là một bước tiến đột phá trong y học giấc ngủ, mang lại hy vọng cho những bệnh nhân ngưng thở khi ngủ tắc nghẽn mức độ vừa đến nặng đang bế tắc với CPAP. Tuy nhiên, đây không phải là giải pháp "phù hợp cho tất cả". Việc lựa chọn bệnh nhân dựa trên giải phẫu họng (qua nội soi DISE) và chỉ số BMI là yếu tố tiên quyết để đảm bảo thành công.
Giải Pháp Điều Trị Ngáy Ngủ Không Phẫu Thuật: Từ Thay Đổi Lối Sống Đến Các Thiết Bị Nha Khoa Chuyên Sâu
Trong y học giấc ngủ hiện đại, phẫu thuật không còn là lựa chọn đầu tay cho chứng ngáy ngủ đơn thuần do tỷ lệ tái phát cao và các biến chứng tiềm ẩn. Thay vào đó, các hướng dẫn lâm sàng mới nhất ưu tiên các phương pháp bảo tồn và cơ học.
Ngáy Ngủ Ở Người Lớn: Nguyên Nhân, Nguy Cơ Tiềm Ẩn Và Chiến Lược Quản Lý Toàn Diện
Ngáy không chỉ là những âm thanh gây phiền toái cho người nằm cạnh mà còn là một chỉ dấu y khoa quan trọng phản ánh tình trạng sức khỏe của đường hô hấp trên. Dù thường gặp ở khoảng 44% nam giới và 28% nữ giới trong độ tuổi từ 30 đến 60 tuổi, ngáy ngủ thường bị xem nhẹ cho đến khi nó gây ra những hệ lụy về sức khỏe hoặc hôn nhân.
Giữ tư thế ngủ đúng: Bước đơn giản nhưng hiệu quả cho ngưng thở khi ngủ phụ thuộc tư thế
Nếu người bệnh thường thấy ngủ không đều, ngáy hoặc thức giấc giữa đêm khi nằm ngửa, hoặc ngủ nghiêng là tốt hơn — thì việc giữ tư thế ngủ nghiêng có thể là bước đơn giản nhưng mang lại hiệu quả lớn.
Tiềm năng của liệu pháp tư thế trong cải thiện chất lượng giấc ngủ tự nhiên
Liệu pháp tư thế là một hướng tiếp cận đơn giản, an toàn và dễ thực hiện – có thể góp phần làm giấc ngủ ít bị gián đoạn hơn nhờ giảm sự kiện hô hấp và buồn ngủ ban ngày ở người bị ngưng thở khi ngủ phụ thuộc tư thế. Dù không thay thế CPAP, nhưng phương pháp này có thể:
- Hỗ trợ giảm số lần ngưng thở.
- Hạn chế thức giấc giữa đêm.
- Giúp người bệnh cảm thấy ngủ sâu và dễ chịu hơn mỗi sáng thức dậy.
Kết hợp liệu pháp tư thế và CPAP: Giảm áp lực, tăng tuân thủ
CPAP là phương pháp điều trị chính và hiệu quả nhất cho OSA. Tuy nhiên, với một số người có tình trạng ngưng thở nặng hơn khi nằm ngửa, hoặc khó thích nghi trong giai đoạn đầu, việc kết hợp liệu pháp tư thế hợp lý có thể giúp: Giảm áp lực máy cần thiết, tăng sự thoải mái, giúp người bệnh gắn bó với thiết bị lâu dài hơn.
MẤT NGỦ
Tình trạng khó ngủ hoặc không thể duy trì giấc ngủ, gây ảnh hưởng tiêu cực đến sức khỏe và sinh hoạt hàng ngày.
Mất Ngủ Ngắn Hạn: Vì Sao Xảy Ra Và Làm Sao Để Sớm Ngủ Lại Bình Thường?
Nhiều người trải qua những giai đoạn khó vào giấc, dễ thức giữa đêm, hoặc thức dậy quá sớm rồi không ngủ lại được. Trong các giai đoạn này, người bệnh vẫn có đủ thời gian và cơ hội để ngủ, nhưng giấc ngủ lại đến chậm, bị gián đoạn hoặc chất lượng kém. Khi tình trạng này kéo dài dưới 3 tháng, bác sĩ thường xếp vào nhóm mất ngủ ngắn hạn.
Mất ngủ ngắn hạn thường liên quan đến căng thẳng hoặc một thay đổi gần đây trong cuộc sống. Phần lớn trường hợp sẽ cải thiện khi yếu tố khởi phát được giải quyết. Tuy nhiên, một số thói quen “chữa cháy” có thể làm mất ngủ kéo dài và tăng nguy cơ chuyển thành mất ngủ mạn tính.
Mất ngủ hành vi ở trẻ em: Khi giấc ngủ trở thành trận chiến trong gia đình
Mỗi tối trẻ la hét, chạy quanh, quấy khóc khi đến giờ đi ngủ? Đó không phải là "tính khí trẻ", mà có thể là biểu hiện của rối loạn mất ngủ hành vi, một rối loạn giấc ngủ đáng lo ngại nhưng dễ điều trị nếu can thiệp kịp thời.
Chẩn đoán mất ngủ trong thực hành lâm sàng: Quy trình đánh giá toàn diện theo AASM
Chẩn đoán đúng mất ngủ mạn tính là bước đầu then chốt trong quá trình điều trị có hiệu quả. Theo hướng dẫn từ Hiệp hội Giấc ngủ Hoa Kỳ (AASM), việc đánh giá cần bài bản, toàn diện và cá thể hóa theo nhiều bước. Bài viết này trình bày quy trình tiếp cận lâm sàng chính quy để chẩn đoán mất ngủ mạn, dựa trên tiêu chuẩn quốc tế ICSD-3 và DSM-5-TR.
Tổng quan về Liệu pháp nhận thức hành vi cho mất ngủ (CBT-I)
Mất ngủ là một trong những vấn đề phổ biến nhất về giấc ngủ, ảnh hưởng đến sức khỏe và chất lượng cuộc sống của hàng triệu người trên thế giới. Trong khi nhiều người chọn dùng thuốc an thần để cải thiện giấc ngủ, một giải pháp không dùng thuốc đã được chứng minh là hiệu quả lâu dài trong việc điều trị chứng mất ngủ: CBT-I (Cognitive Behavioral Therapy for Insomnia – Liệu pháp hành vi nhận thức cho mất ngủ).
Liệu Pháp Ánh Sáng Trong Hỗ Trợ Mất Ngủ
Mất ngủ là một vấn đề mà ngày càng nhiều người phải đối mặt trong xã hội hiện đại. Áp lực công việc, lối sống bận rộn, thói quen sử dụng thiết bị điện tử trước khi ngủ đều là những nguyên nhân gây ảnh hưởng đến giấc ngủ. Khi giấc ngủ bị ảnh hưởng, chất lượng cuộc sống sẽ giảm sút, dẫn đến nhiều vấn đề sức khỏe cả về thể chất lẫn tinh thần. Tuy nhiên, có nhiều giải pháp tự nhiên để cải thiện giấc ngủ, trong đó liệu pháp ánh sáng nổi lên như một phương pháp hiệu quả. Trong bài viết này, chúng ta sẽ tìm hiểu sâu hơn về mất ngủ, tầm quan trọng của giấc ngủ và vai trò của liệu pháp ánh sáng trong hỗ trợ giấc ngủ.
Thang Đo Độ Buồn Ngủ Epworth: Chức Năng, Ứng Dụng và Những Phát Hiện Nghiên Cứu
Thang đo độ buồn ngủ Epworth (ESS) là một bảng câu hỏi đơn giản, tự thực hiện được thiết kế để đo lường mức độ buồn ngủ ban ngày của một người. Được phát triển bởi Tiến sĩ Murray Johns vào năm 1990, ESS được sử dụng rộng rãi trong các bối cảnh lâm sàng và nghiên cứu để sàng lọc các rối loạn giấc ngủ, đặc biệt là những rối loạn gây buồn ngủ quá mức vào ban ngày (EDS) như ngưng thở khi ngủ do tắc nghẽn (OSA), chứng ngủ rũ và chứng buồn ngủ vô căn. Bài viết này khám phá sự phát triển, chức năng, ứng dụng và nghiên cứu xung quanh ESS, làm nổi bật tầm quan trọng của nó trong lĩnh vực y học giấc ngủ.
CHẨN ĐOÁN
Take Charge. Get Answers. Move Forward.
Chẩn đoán mất ngủ trong thực hành lâm sàng: Quy trình đánh giá toàn diện theo AASM
Chẩn đoán đúng mất ngủ mạn tính là bước đầu then chốt trong quá trình điều trị có hiệu quả. Theo hướng dẫn từ Hiệp hội Giấc ngủ Hoa Kỳ (AASM), việc đánh giá cần bài bản, toàn diện và cá thể hóa theo nhiều bước. Bài viết này trình bày quy trình tiếp cận lâm sàng chính quy để chẩn đoán mất ngủ mạn, dựa trên tiêu chuẩn quốc tế ICSD-3 và DSM-5-TR.
Hiểu Thế Nào Về Bài Kiểm Tra Thực Nghiệm Giấc Ngủ?
Rối loạn giấc ngủ ảnh hưởng đến hàng triệu người trên toàn thế giới, tác động đáng kể đến chất lượng cuộc sống của họ. Để chẩn đoán và quản lý các tình trạng này, các chuyên gia giấc ngủ sử dụng nhiều bài kiểm tra khác nhau. Trong số những bài kiểm tra quan trọng nhất là Bài Kiểm Tra Duy Trì Tỉnh Táo (MWT) và Bài Kiểm Tra Độ Trì Hoãn Giấc Ngủ (MSLT). Hãy cùng chuyên gia giấc ngủ tìm hiểu về sự khác nhau giữa hai bài kiểm tra này nhé!
Đo Đa Ký Giấc Ngủ Kết Hợp Theo Dõi CO2 – Liệu Pháp Toàn Diện Chẩn Đoán Ngưng Thở Khi Ngủ
Polysomnography, được gọi là đo đa ký giấc ngủ, là một công cụ chẩn đoán thiết yếu được sử dụng để xác định các rối loạn giấc ngủ. Thử nghiệm toàn diện này giám sát các chức năng sinh lý khác nhau trong khi ngủ, cung cấp dữ liệu cho các chuyên gia y tế. Nó thường bao gồm đo sóng não, chuyển động mắt, hoạt động cơ, nhịp tim và chức năng hô hấp. Một bổ sung quan trọng trong nghiên cứu này là theo dõi mức carbon dioxide (CO2), đóng vai trò then chốt trong việc đánh giá chức năng hô hấp trong khi ngủ.
Đo Đa Ký Hô Hấp – Xét Nghiệm Chẩn Đoán OSA Tiện Lợi Tại Nhà
Đo Đa Ký Hô Hấp (Respiratory Polygraphy) là một phương pháp xét nghiệm thuận tiện và hiệu quả để chẩn đoán ngưng thở khi ngủ, một rối loạn giấc ngủ nghiêm trọng được đặc trưng bởi những lần ngừng thở lặp đi lặp lại trong khi ngủ. Không giống như các nghiên cứu giấc ngủ truyền thống được thực hiện trong phòng thí nghiệm giấc ngủ, Đo đa ký hô hấp cho phép bệnh nhân thực hiện kiểm tra ngay tại nhà. Bài viết này sẽ đi sâu vào định nghĩa, mục đích, thành phần, chi phí, và trải nghiệm của bệnh nhân liên quan đến Đo đa ký hô hấp, cung cấp một cái nhìn toàn diện về công cụ chẩn đoán quan trọng này.
Đo Đa Ký Giấc Ngủ - Tầm Soát Sức Khỏe Giấc Ngủ Toàn Diện
Đa ký giấc ngủ (PSG), thường được gọi là nghiên cứu giấc ngủ, là một ghi chép toàn diện về những thay đổi sinh lý xảy ra trong giấc ngủ. Đây là một công cụ chẩn đoán được sử dụng để xác định nhiều loại rối loạn giấc ngủ, bao gồm ngưng thở khi ngủ, hội chứng chân không yên, chứng ngủ rũ và các tình trạng khác ảnh hưởng đến chất lượng giấc ngủ và sức khỏe tổng thể.
Thang Đo Độ Buồn Ngủ Epworth: Chức Năng, Ứng Dụng và Những Phát Hiện Nghiên Cứu
Thang đo độ buồn ngủ Epworth (ESS) là một bảng câu hỏi đơn giản, tự thực hiện được thiết kế để đo lường mức độ buồn ngủ ban ngày của một người. Được phát triển bởi Tiến sĩ Murray Johns vào năm 1990, ESS được sử dụng rộng rãi trong các bối cảnh lâm sàng và nghiên cứu để sàng lọc các rối loạn giấc ngủ, đặc biệt là những rối loạn gây buồn ngủ quá mức vào ban ngày (EDS) như ngưng thở khi ngủ do tắc nghẽn (OSA), chứng ngủ rũ và chứng buồn ngủ vô căn. Bài viết này khám phá sự phát triển, chức năng, ứng dụng và nghiên cứu xung quanh ESS, làm nổi bật tầm quan trọng của nó trong lĩnh vực y học giấc ngủ.